Czy woda gazowana jest zdrowa? Zęby, żołądek i gazowanie kranówki

Czy woda gazowana jest zdrowa, czy lepiej odstawić bąbelki? W domu Kolasów filtr odwróconej osmozy działa od 2021 roku, ale nie mam saturatora ani własnych testów gazowanej kranówki. Krótka odpowiedź: czysta woda gazowana w badaniach laboratoryjnych rozpuszczała szkliwo minimalnie, a w badaniu na 72 mężczyznach nawadniała tak samo jak niegazowana. Uważać trzeba na wody smakowe i własny żołądek. O tym, czy picie wody gazowanej jest zdrowe, decydują więc głównie jej skład i twoja reakcja.

Co jest w wodzie gazowanej: dwutlenek węgla i minerały

Bąbelki to dwutlenek węgla, czyli CO2, rozpuszczony w wodzie. Rozporządzenie Ministra Zdrowia z 31.03.2011 dzieli wody według nasycenia tym gazem na niegazowane, niskonasycone do 1500 mg/l CO2, średnionasycone od 1500 do 4000 mg/l oraz wysokonasycone powyżej 4000 mg/l. Woda może być nasycona naturalnie, ze źródła, albo podczas rozlewu.

To samo rozporządzenie pozwala do naturalnej wody mineralnej dodać wyłącznie dwutlenek węgla, a także fizycznie ją odgazować. Minerały zależą od rodzaju wody i jej składu, nie od bąbelków. Czym różnią się rodzaje wód na etykiecie, opisałem w tekście: woda źródlana czy mineralna.

Woda gazowana a zęby: czy niszczy szkliwo

Badanie Parry’ego i współpracowników z 2001 r. przeprowadzono in vitro: porównano w nim różne wody mineralne, gazowane i niegazowane, z napojami słodzonymi. Testowano ich działanie na usuniętych ludzkich zębach oraz sproszkowanym hydroksyapatycie. Wody gazowane rozpuszczały go nieco mocniej niż niegazowane, ale mniej więcej sto razy słabiej niż napoje porównawcze. Przy kilku wodach niegazowanych rozpuszczania nie wykryto, a wapń najsilniej je ograniczał. Odgazowanie zmniejszało rozpuszczanie, lecz jego poziom i tak był niski. Autorzy uznali, że samo gazowanie nie musi być ważnym czynnikiem erozji i że wody mineralne są bezpieczną alternatywą dla bardziej kwaśnych napojów. To badanie w laboratorium, bez śliny i udziału ludzi, więc nie odtwarza wprost sytuacji w jamie ustnej.

Inaczej wyglądają wody smakowe. W osobnym badaniu Brown i współpracownicy w 2007 r. sprawdzili dostępne na brytyjskim rynku gazowane wody smakowe. W badaniu in vitro miały pH 2,74-3,34, a ich potencjał erozyjny wynosił 89-143%, czyli był podobny albo większy niż czystego soku pomarańczowego. Na usuniętych zębach po 30 minutach zaobserwowano zmiany typowe dla erozji. Co oznacza kwaśny albo zasadowy odczyn, wyjaśniam w tekście o tym, czym jest pH wody pitnej.

Stanowisko amerykańskiego stowarzyszenia dentystów przywołuje badanie, w którym woda gazowana i zwykła działały na szkliwo „mniej więcej tak samo”. Wody o smaku cytrusowym często mają więcej kwasów, co zwiększa ryzyko uszkodzenia szkliwa, a dodatek cukru zmienia wodę w napój słodzony. Moim zdaniem zwykła gazowana to nie cola, a wodę smakową z cytryną traktowałbym jak napój.

Żołądek, refluks i wzdęcia: czy woda gazowana szkodzi

Przegląd badań o napojach gazowanych i refluksie, czyli przegląd systematyczny Johnsona i współpracowników z 2010 r., nie znalazł bezpośrednich dowodów, że napoje gazowane wywołują albo nasilają chorobę refluksową. Opisywał krótki spadek pH w przełyku i możliwe przejściowe obniżenie ciśnienia dolnego zwieracza, ale nie wykazano spójnie związku z objawami ani powikłaniami. Przegląd dotyczył napojów gazowanych ogólnie, także słodzonych, a nie wyłącznie wody. Odstawienie napojów gazowanych bywa zalecane jako zmiana stylu życia.

Małe, randomizowane i podwójnie zaślepione badanie Cuomo i współpracowników z 2002 r. objęło 21 osób z dyspepsją czynnościową i zaparciami. Przez około 15 dni 10 osób piło wodę gazowaną, a 11 wodę z kranu. W grupie gazowanej wynik skali dyspepsji spadł z 7,9 do 5,4, a zaparć z 16,0 do 12,1; w grupie pijącej wodę z kranu nie było istotnych zmian. To bardzo mała grupa osób z konkretnymi dolegliwościami, więc wyniku nie można przenosić na zdrowych ludzi.

Poradniki żywieniowe przy zgadze zwykle każą zamienić bąbelki na wodę niegazowaną, tak jak przewodnik z lekkadieta.pl o tym, jak wygląda dieta przy refluksie. Jeśli po wodzie gazowanej masz zgagę, odbijanie albo wzdęcia, wybór niegazowanej jest prosty. Przy nawracających objawach skonsultuj się z lekarzem. Nie jestem lekarzem, to nie jest porada medyczna.

Czy woda gazowana nawadnia tak samo jak niegazowana

Tak. W randomizowanym badaniu Maughana i współpracowników z 2016 r. 72 nawodnionych mężczyzn na czczo wypijało w ciągu 30 minut litr wody niegazowanej albo innego napoju. Przez 4 godziny mierzono ilość moczu. Po wodzie gazowanej nie różniła się ona od wyniku po niegazowanej. Zastrzeżenie: badanie dotyczyło wyłącznie mężczyzn, a pomiar był krótki.

Woda gazowana a odchudzanie to osobny temat. W badaniu Cuomo i współpracowników z 2011 r. 10 zdrowych osób w wieku 22-30 lat, w tym 4 kobiety, wypiło 300 ml bezkalorycznego napoju gazowanego przed posiłkiem. Objętość żołądka wzrosła zaraz po wypiciu, ale w chwili maksymalnego uczucia sytości była taka sama, a liczba zjedzonych kalorii nie różniła się od tej po wodzie i napoju bez CO2. To małe, pojedyncze badanie. Bąbelki nie odchudzają, a woda gazowana bez cukru nie jest tym samym co napój słodzony. Z tego badania nie wynika też, że od wody gazowanej rośnie brzuch.

Woda gazowana z kranu: saturator i filtr

Zasadę działania saturatora opisuję na podstawie instrukcji producenta. Butelkę gazującą napełnia się zimną wodą pitną do oznaczonej linii i gazuje przyciskiem. Gazować wolno wyłącznie wodę, a aromat lub syrop dodaje się dopiero po nagazowaniu. Filtr przed urządzeniem nie jest konieczny: kranówka musi być wodą pitną, a filtr to wybór związany ze smakiem. Woda gazowana z kranu może być więc rozwiązaniem dla osób, które chcą przygotować ją w domu.

Instrukcja opisuje też zasady dbania o butelkę gazującą:

• Butelki nieprzeznaczonej do zmywarki nie myj w niej ani gorącą wodą; płucz ją zimną lub letnią wodą.
• Butelki przeznaczonej do zmywarki nie wystawiaj na temperaturę powyżej 70°C, a pozostałej na temperaturę powyżej 50°C.
• Nie używaj butelki po upływie terminu przydatności ani uszkodzonej, podrapanej, zdeformowanej lub odbarwionej.
• Nie zostawiaj butelki w samochodzie ani obok kuchenki. Samego urządzenia nie wkładaj do zmywarki.

Kranówka kosztuje grosze za litr. Ile kosztuje litr kranówki w dużych miastach, policzyłem w tekście o tym, ile kosztuje kubik wody. Jeśli przed gazowaniem chcesz filtrować wodę, sprawdź, ile rocznie kosztuje filtrowanie wody.

Woda gazowana czy niegazowana: dla kogo lepsza zwykła

Woda gazowana czy niegazowana? Wybierz tę, którą chętniej pijesz, o ile bąbelki nie powodują u ciebie dyskomfortu. Zwykła woda niegazowana będzie wygodniejsza, jeśli po gazowanej pojawiają się zgaga, odbijanie lub wzdęcia, albo gdy na co dzień pijesz głównie wody smakowe.

Czy woda gazowana jest zdrowa i można pić ją codziennie? Dla większości zdrowych dorosłych czysta woda gazowana bez cukru i aromatów może być codziennym napojem. Przy chorobach przewodu pokarmowego i w ciąży wybór omów z lekarzem. Co jest zdrowsze? Amerykańskie stowarzyszenie dentystów pisze krótko: „zwykła woda jest zawsze najlepszym wyborem”.

Werdykt Pawła

Moim zdaniem czysta woda gazowana to w porządku napój na co dzień dla większości zdrowych dorosłych. Wody smakowe traktowałbym osobno, bo mogą być kwaśne albo słodzone. A przy żołądku nie upierałbym się przy bąbelkach: liczy się twoje samopoczucie, a przy nawracających dolegliwościach także rozmowa z lekarzem.

Często zadawane pytania